Vajinal Kültür Testi Nedir? Sürüntü Nasıl Alınır?

Vajinal akıntı, kötü koku, kaşıntı veya yanma şikâyetiyle jinekoloğa başvuran kadınlarda bazen vajinal sürüntü testi أو vajinal kültür testi istenebilir.

Bu testler özellikle tekrarlayan, tedaviye yanıt vermeyen veya nedeni muayeneyle net olarak belirlenemeyen vajinal yakınmalarda değerlendirmeye yardımcı olabilir.

Ancak vajinadan alınan her örnek “kültür” anlamına gelmez.

Vajinal sürüntü, vajinadan bir çubuk yardımıyla örnek alınması işlemidir. Alınan örnek klinik duruma göre mikroskop altında incelenebilir, kültüre gönderilebilir veya PCR/NAAT gibi moleküler testlerle belirli mikroorganizmalar açısından araştırılabilir.

Bu ayrım önemlidir çünkü vajinal enfeksiyonların tamamı aynı testle teşhis edilmez.

Vajinal Sürüntü Testi Nedir?

Vajinal sürüntü testi, vajinal sekresyonlardan steril bir sürüntü çubuğu yardımıyla örnek alınması işlemidir.

Alınan örnek laboratuvara gönderilerek farklı yöntemlerle incelenebilir.

Bu nedenle sürüntü aslında testin kendisinden çok numunenin alınma şeklini ifade eder.

Laboratuvarda örneğe;

• Mikroskobik inceleme
• Kültür
• Mantar kültürü
• Gram boyama
• Antijen testleri
• PCR veya NAAT gibi moleküler testler

uygulanabilir.

Hangi testin yapılacağı hastanın şikâyetlerine, muayene bulgularına ve araştırılan enfeksiyona göre değişir.

Vajinal Kültür Testi Nedir?

Vajinal kültür testi, vajinadan alınan örneğin laboratuvar ortamında belirli mikroorganizmaların üremesi açısından incelenmesidir.

Amaç enfeksiyona neden olabilecek mikroorganizmanın belirlenmesine yardımcı olmaktır.

Ancak önemli bir ayrım vardır:

Her vajinal enfeksiyon kültür testiyle teşhis edilmez.

Bazı mikroorganizmaların tanısında kültür kullanılabilirken bazı enfeksiyonlarda mikroskopi veya moleküler testler daha uygun olabilir.

Bu nedenle “vajinal enfeksiyon varsa mutlaka kültür yapılmalıdır” şeklinde bir yaklaşım doğru değildir.

Vajinal Sürüntü ile Vajinal Kültür Aynı Şey midir?

Tam olarak değil.

Bu iki ifade günlük kullanımda sıklıkla birbirinin yerine kullanılır.

Ancak tıbbi olarak:

Vajinal sürüntü, örneğin alınma yöntemidir.

Vajinal kültür, alınan örneğin laboratuvarda incelenebileceği yöntemlerden biridir.

Örneğin vajinal sürüntü alınarak Candida için kültür yapılabilir veya aynı örnek belirli mikroorganizmaları araştırmak amacıyla PCR testine gönderilebilir.

Bu nedenle doktorun “sürüntü alacağız” demesi her zaman klasik kültür yapılacağı anlamına gelmez.

Vajinal Kültür Neden İstenir?

Vajinal kültür testi özellikle bazı enfeksiyonlardan şüphelenildiğinde veya şikâyetler tekrarladığında kullanılabilir.

Doktor;

• Vajinal akıntı
• Kötü koku
• Kaşıntı
• Yanma
• Vulvada kızarıklık
• Cinsel ilişki sırasında rahatsızlık
• Tekrarlayan vajinal enfeksiyon
• Tedaviye rağmen geçmeyen yakınmalar

gibi durumlarda gerekli görürse vajinal örnek alabilir.

Ancak hangi testin yapılacağı belirtilerin özelliklerine göre belirlenir.

Vajinal Akıntıda Neden Test Yapılır?

Vajinal akıntı her zaman enfeksiyon anlamına gelmez.

Üreme çağındaki kadınlarda adet döngüsünün farklı dönemlerinde vajinal akıntının miktarı ve kıvamı doğal olarak değişebilir.

Özellikle yumurtlama döneminde daha şeffaf ve uzayan bir akıntı görülebilir.

Buna karşılık;

• Kötü kokulu
• Sarı veya yeşilimsi
• Köpüklü
• Yoğun ve peynirimsi
• Kaşıntıyla birlikte
• Yanma yapan
• Cinsel ilişki sırasında ağrıyla birlikte

olan akıntılar değerlendirme gerektirebilir.

Akıntının görünümü bazı olasılıklar hakkında fikir verebilse de yalnızca rengine veya kıvamına bakılarak kesin tanı konulmamalıdır.

Vajinal Kültür Hangi Enfeksiyonları Gösterir?

Bu sorunun tek bir cevabı yoktur.

Çünkü vajinal kültür ifadesi farklı laboratuvar testlerini kapsayacak şekilde kullanılabilmektedir.

Araştırılan mikroorganizmaya göre kullanılan yöntem değişebilir.

Mantar Enfeksiyonu Vajinal Kültürde Çıkar mı?

Evet, Candida türleri uygun kültür yöntemleriyle araştırılabilir.

Vajinal mantar enfeksiyonunun tıbbi adı vulvovajinal kandidiyazistir.

En sık Candida albicans görülür ancak farklı Candida türleri de enfeksiyona neden olabilir.

Tipik belirtiler arasında;

• Yoğun kaşıntı
• Vulvada yanma
• – الاحمرار:
• Hassasiyet
• Bazı kadınlarda yoğun beyaz akıntı

bulunabilir.

Ancak belirtiler başka vajinal hastalıklarla karışabilir.

Her mantar enfeksiyonunda kültür gerekir mi?

لا.

Tipik ve komplikasyonsuz olgularda klinik değerlendirme ve uygun mikroskobik inceleme yeterli olabilir.

Ancak;

• Enfeksiyon sık tekrarlıyorsa
• Standart tedaviye yanıt vermiyorsa
• Belirtiler devam ediyorsa
• Candida albicans dışındaki türlerden şüpheleniliyorsa
• Komplike kandidiyazis düşünülüyorsa

kültür veya PCR gibi yöntemler daha önemli hale gelebilir.

Vajinal Kültürde Candida Çıkması Her Zaman Enfeksiyon mudur?

لا.

Bu önemli bir noktadır.

Candida bazı kadınlarda herhangi bir şikâyete neden olmadan vajinal florada bulunabilir.

Dolayısıyla laboratuvarda Candida saptanması tek başına mutlaka tedavi gerektiği anlamına gelmez.

Sonuç hastanın kaşıntı, yanma, akıntı gibi belirtileri ve muayene bulgularıyla birlikte değerlendirilmelidir.

Laboratuvar sonucunu değil, hastayı tedavi etmek gerekir.

Bakteriyel Vajinoz Kültürle Anlaşılır mı?

Bakteriyel vajinoz vajinal mikrobiyotadaki dengenin değişmesiyle ortaya çıkan bir durumdur.

Normal vajinal ortamda baskın olan Lactobacillus türleri azalırken farklı anaerob bakteriler artabilir.

Bakteriyel vajinozda sık görülen belirtilerden biri ince, homojen vajinal akıntı ve karakteristik kötü kokudur.

Ancak bakteriyel vajinoz tanısında rutin vajinal kültür önerilen temel yöntem değildir.

Tanıda klinik kriterler, vajinal pH, mikroskopik değerlendirme ve gerektiğinde moleküler testler kullanılabilir.

Bunun nedeni bakteriyel vajinozun tek bir bakterinin neden olduğu klasik bir enfeksiyon olmamasıdır.

Gardnerella Vajinalis Çıkması Bakteriyel Vajinoz Demek midir?

Her zaman değil.

Gardnerella vaginalis bakteriyel vajinozla ilişkili mikroorganizmalardan biridir.

Ancak Gardnerella bazı sağlıklı kadınlarda da bulunabilir.

Bu nedenle yalnızca “Gardnerella pozitif” sonucuna bakarak kişinin mutlaka bakteriyel vajinozu olduğu sonucuna varmak doğru değildir.

Sonucun belirtiler ve diğer test bulgularıyla birlikte değerlendirilmesi gerekir.

Trichomonas Vajinal Sürüntüyle Tespit Edilebilir mi?

Trichomonas vaginalis cinsel yolla bulaşabilen bir protozoondur.

Vajinal akıntı, kötü koku, kaşıntı, yanma ve idrar yaparken rahatsızlık gibi belirtilere neden olabilir.

Ancak bazı kişilerde hiçbir belirti olmayabilir.

Trichomonas değerlendirmesinde vajinal sürüntüden alınan örnek kullanılabilir.

Günümüzde moleküler testler, özellikle NAAT yöntemleri, Trichomonas tespitinde yüksek duyarlılığa sahip yöntemler arasında yer alır.

Bu nedenle yalnızca klasik kültür veya mikroskopiyle sınırlı düşünülmemelidir.

Vajinal Sürüntü Cinsel Yolla Bulaşan Enfeksiyonları Gösterir mi?

Bazılarını göstermek amacıyla vajinal sürüntü kullanılabilir.

Örneğin;

• Chlamydia trachomatis
• Neisseria gonorrhoeae
• Trichomonas vaginalis

gibi enfeksiyonlar için vajinal örneklerden moleküler testler yapılabilir.

Ancak burada yine “kültür” ile “moleküler test” ayrımını yapmak gerekir.

Özellikle klamidya ve gonore gibi enfeksiyonların değerlendirilmesinde günümüzde NAAT olarak adlandırılan nükleik asit amplifikasyon testleri yaygın şekilde kullanılmaktadır.

HPV Vajinal Kültürde Çıkar mı?

لا.

HPV klasik bir vajinal kültür testiyle değerlendirilmez.

HPV için virüsün genetik materyalini araştıran özel HPV testleri kullanılır.

Benzer şekilde HPV değerlendirmesi ile smear testi de aynı şey değildir.

Smear serviksteki hücresel değişiklikleri değerlendirmek için kullanılırken HPV testi yüksek riskli HPV tiplerinin varlığını araştırır.

Bu nedenle “vajinal kültür temiz çıktı, HPV yoktur” şeklinde bir sonuç çıkarılamaz.

Vajinal Sürüntü Nasıl Alınır?

Vajinal kültür nasıl alınır? sorusu işlemi ilk kez yaptıracak kadınların sık merak ettiği konulardan biridir.

Hasta jinekolojik muayene pozisyonuna alınır.

Gerekli olduğunda vajinanın değerlendirilmesi için spekulum kullanılabilir.

Steril bir sürüntü çubuğu vajina içerisinde değerlendirilmek istenen bölgeye temas ettirilerek sekresyon örneği alınır.

Örnek uygun taşıma kabına yerleştirilir ve laboratuvara gönderilir.

Numunenin alınması genellikle kısa sürer.

Vajinal Kültür Alınması Ağrılı mıdır?

Çoğu kişide belirgin ağrı beklenmez.

Sürüntü çubuğunun teması veya spekulum kullanılması sırasında kısa süreli basınç veya rahatsızlık hissedilebilir.

Ancak;

• Vajinal enfeksiyon nedeniyle belirgin hassasiyet
• Vulvar ağrı
• Vajinismus
• Pelvik taban kaslarında aşırı gerginlik
• جفاف المهبل
• Menopoz sonrası doku hassasiyeti

bulunan kişilerde muayene daha rahatsız edici hissedilebilir.

İşlem sırasında ağrı hissedildiğinde doktora söylenmelidir.

Vajinal Sürüntü Kaç Dakika Sürer?

Örneğin alınması genellikle birkaç dakika içerisinde tamamlanabilir.

Ancak jinekolojik muayene, hastanın şikâyetlerinin değerlendirilmesi ve gerekli diğer incelemeler toplam muayene süresini uzatabilir.

Sürüntünün kendisi uzun süren bir işlem değildir.

Vajinal Kültür Sonucu Kaç Günde Çıkar?

Sonucun çıkma süresi yapılan teste ve laboratuvara göre değişir.

Bazı mikroskopik değerlendirmeler kısa sürede sonuçlanabilir.

Moleküler testlerin sonuçlanma süresi laboratuvara göre değişebilir.

Kültür yöntemlerinde ise mikroorganizmaların laboratuvar ortamında üremesi gerektiği için sonuç daha uzun sürebilir.

Bazı mantar kültürlerinin sonuçlanması bakteriyel incelemelerden daha uzun zaman alabilir.

Bu nedenle vajinal kültür sonucu kaç günde çıkar? sorusuna herkes için geçerli tek bir süre vermek doğru değildir.

Vajinal Kültür Öncesinde Nelere Dikkat Edilmeli?

Yapılacak testin türüne göre hazırlık önerileri değişebilir.

Doktor veya laboratuvar tarafından özel bir hazırlık önerildiyse buna uyulmalıdır.

Özellikle yakın zamanda kullanılan;

• Vajinal fitiller
• Vajinal kremler
• Antifungal ilaçlar
• – المضادات الحيوية:
• Vajinal duş ürünleri

bazı test sonuçlarını etkileyebilir.

Bu nedenle kullanılan ilaçlar işlem öncesinde doktora bildirilmelidir.

Kendi kendine ilaç kesmek veya testten önce tedaviyi değiştirmek doğru değildir.

Vajinal Kültür Adetliyken Alınır mı?

Bu durum yapılacak testin amacına göre değişebilir.

Yoğun adet kanaması bazı vajinal örneklerin değerlendirilmesini zorlaştırabilir.

Ancak acil veya gerekli durumlarda adet kanaması değerlendirmeye mutlak engel değildir.

Testin ertelenip ertelenmeyeceğine klinik duruma göre karar verilmelidir.

Her Vajinal Akıntıda Kültür Gerekir mi?

لا.

Bu yazının en önemli noktalarından biri budur.

Her vajinal akıntıda vajinal kültür testi yapılması gerekmez.

Normal fizyolojik akıntı enfeksiyon değildir.

Ayrıca bazı vajinal enfeksiyonların tanısı hastanın öyküsü, jinekolojik muayene, vajinal pH ve mikroskopik değerlendirme gibi yöntemlerle konulabilir.

Hangi testin gerektiği şikâyete göre belirlenmelidir.

Sadece Akıntının Rengine Bakarak Enfeksiyon Anlaşılır mı?

Her zaman değil.

Akıntının rengi, kokusu ve kıvamı bazı hastalıklar hakkında ipucu verebilir ancak kesin tanı sağlamaz.

Örneğin yoğun beyaz akıntı mantar enfeksiyonunu düşündürebilir ancak yalnızca bu bulguya dayanarak tedavi başlanması her zaman doğru değildir.

Benzer şekilde kötü kokulu akıntı bakteriyel vajinozu düşündürebilir fakat farklı enfeksiyonlarda da koku değişikliği görülebilir.

Bu nedenle özellikle tekrarlayan şikâyetlerde tanının doğrulanması önemlidir.

Vajinal Kültür Sonucunda “Normal Flora” Ne Demektir?

Vajina steril bir ortam değildir.

Sağlıklı vajinada da çok sayıda mikroorganizma bulunur.

Özellikle Lactobacillus türleri vajinal mikrobiyotanın önemli bileşenleridir.

Bu nedenle laboratuvar sonucunda mikroorganizma görülmesi otomatik olarak hastalık anlamına gelmez.

Sonucun klinik anlamı bulunan mikroorganizmanın türüne, miktarına, kişinin belirtilerine ve diğer test sonuçlarına göre değerlendirilir.

الميكروبات المهبلية Nedir?

Vajinal mikrobiyota vajinada doğal olarak yaşayan mikroorganizmaların oluşturduğu ekosistemdir.

Üreme çağındaki birçok kadında Lactobacillus türleri baskındır.

Bu bakteriler vajinal ortamın asidik kalmasına katkıda bulunarak bazı zararlı mikroorganizmaların çoğalmasını sınırlandırmaya yardımcı olur.

Ancak vajinal mikrobiyota kişiden kişiye değişebilir.

Hormonal durum, adet döngüsü, menopoz, antibiyotik kullanımı, cinsel aktivite ve farklı faktörler vajinal mikrobiyotayı etkileyebilir.

Bu nedenle vajinanın tamamen “bakterisiz” olması sağlıklı olmasının göstergesi değildir.

Vajinal Kültürde Üreme Olursa Mutlaka İlaç Kullanılır mı?

لا.

Pozitif kültür sonucu tek başına tedavi kararı anlamına gelmez.

Bazı mikroorganizmalar belirti oluşturmadan vajinada bulunabilir.

Bu nedenle tedavi kararı;

• Hastanın şikâyetleri
• Muayene bulguları
• Saptanan mikroorganizma
• Testin türü
• Tekrarlayan enfeksiyon öyküsü
• Gebelik gibi özel durumlar

birlikte değerlendirilerek verilmelidir.

Antibiyogram Nedir?

Bazı bakteriyel kültürlerde üreyen bakterinin hangi antibiyotiklere duyarlı veya dirençli olduğunu değerlendirmek amacıyla antibiyogram yapılabilir.

Bu test uygun antibiyotik seçiminde yardımcı olabilir.

Ancak her vajinal sürüntü örneğinde antibiyogram yapılmaz.

Özellikle bakteriyel vajinoz gibi mikrobiyota dengesizliğinin söz konusu olduğu durumları klasik “bakteri üredi, antibiyogram yapıldı” yaklaşımıyla değerlendirmek doğru değildir.

Tekrarlayan Vajinal Enfeksiyonda Kültür Neden Önemlidir?

Bir kadın sık sık “mantar enfeksiyonu” yaşadığını düşünüyor ve sürekli aynı ilacı kullanıyorsa öncelikle tanının gerçekten mantar olup olmadığı sorgulanmalıdır.

Tekrarlayan belirtilerin nedeni;

• Candida enfeksiyonu
• Candida’nın farklı türleri
• Bakteriyel vajinoz
• Trichomonas
• Cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlar
• Vulvar dermatolojik hastalıklar
• جفاف المهبل
• Genitoüriner menopoz sendromu
• İrritan veya alerjik reaksiyonlar

olabilir.

Bu nedenle tekrarlayan yakınmalarda aynı tedaviyi tekrar tekrar kullanmak yerine nedenin belirlenmesi önemlidir.

Vajinal Enfeksiyonlarda Kendi Kendine Tedavi Neden Sorun Olabilir?

Kaşıntı olduğunda mantar ilacı, kötü koku olduğunda antibiyotik kullanmak her zaman doğru yaklaşım değildir.

Yanlış tedavi belirtileri geçici olarak değiştirebilir, gerçek tanının gecikmesine neden olabilir ve gereksiz ilaç kullanımına yol açabilir.

Özellikle antibiyotiklerin gereksiz kullanımı vajinal mikrobiyotayı da etkileyebilir.

Bu nedenle tekrarlayan veya tedaviye rağmen geçmeyen şikâyetlerde jinekolojik değerlendirme önemlidir.

Hangi Durumlarda Jinekoloğa Başvurulmalı?

خصوصاً؛

• إفرازات كريهة الرائحة
• Şiddetli kaşıntı
• Vajinal veya vulvar yanma
• Sarı veya yeşil akıntı
• ألم أثناء الجماع
• الشعور بحرقة أثناء التبول
• Genital bölgede yara
• Alt karın veya pelvik ağrı
• Ateş
• Tekrarlayan enfeksiyonlar
• Tedaviye rağmen geçmeyen belirtiler
• Gebelik sırasında ortaya çıkan yeni akıntı ve enfeksiyon belirtileri

varsa değerlendirme yapılmalıdır.

Vajinal Enfeksiyon Testi Nasıl Seçilir?

Herkese aynı testin yapılması gerekmez.

Öncelikle hastanın şikâyetleri ve muayene bulguları değerlendirilir.

Daha sonra gerekli görülürse;

• Vajinal pH
• Mikroskopi
• Gram boyama
• Mantar kültürü
• Bakteriyel kültür
• NAAT/PCR
• Cinsel yolla bulaşan enfeksiyon testleri

arasından uygun incelemeler seçilebilir.

Bu yaklaşım hem gereksiz test yapılmasını hem de yanlış tedavi uygulanmasını azaltmaya yardımcı olur.

Vajinal Sürüntü ve Kültür Sonucu Tek Başına Değil, Klinik Bulgularla Birlikte Değerlendirilmelidir

Vajinal sürüntü testi, vajinal sekresyondan örnek alınması işlemidir. Vajinal kültür testi ise bu örneğin laboratuvarda değerlendirilebileceği yöntemlerden biridir.

Vajinal akıntı, kötü koku, kaşıntı ve yanma gibi belirtilerde sürüntü örneği alınarak Candida, Trichomonas ve klinik şüpheye göre farklı mikroorganizmalar araştırılabilir.

Ancak bütün vajinal enfeksiyonlar klasik kültürle teşhis edilmez. Bakteriyel vajinozda klinik değerlendirme, pH ve mikroskopi gibi yöntemler kullanılabilirken bazı cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlarda moleküler testler daha uygun olabilir.

Ayrıca laboratuvarda bir mikroorganizmanın saptanması her zaman hastalık veya tedavi gerekliliği anlamına gelmez.

Bu nedenle vajinal enfeksiyon testi sonucu hastanın şikâyetleri ve jinekolojik muayene bulgularıyla birlikte değerlendirilmelidir.

Op. Dr. Tuba Nadide Yılmaz Kliniği’nde vajinal akıntı, kötü koku, kaşıntı, yanma ve tekrarlayan vajinal enfeksiyon yakınmaları jinekolojik açıdan değerlendirilerek gerekli durumlarda vajinal sürüntü, kültür ve uygun laboratuvar incelemeleri planlanabilmektedir.

Uygun tedavi planlaması için bize ulaşabilirsiniz.